Alles valt

Ik denk regelmatig aan een kop van The Onion: ‘Man gets life in order for 36 precious minutes’. Leven is zo verschrikkelijk moeilijk, zeker nu, zeker als freelancer met artistieke ambities en zéker als je ook nog kinderen hebt: je bent voortdurend dingen aan het regelen, constant aan het opruimen, en dan zijn er nog de zorgen over je werk, familie en vrienden.

Afgelopen zomer werkte ik de achterstand eindelijk weg en voelde ik me een tijdje als de Onion-man. Ik was tevreden over mijn spullen en niemand was ziek. Maar toen ging het rap: een interview werd afgezegd, mijn zoon kreeg een oorontsteking, het hele gezin werd lamgelegd door de griep. Opeens donderde alles in elkaar, het was bijna lachwekkend om te merken dat niets, maar dan ook niets nog volgens plan verliep.

Ken je dat moment dat alles valt? Letterlijk: je trekt een keukenkastje open en meteen springt er een suïcidale zak rode linzen naar buiten, die natuurlijk niet goed dichtzat. Als je de linzen-invasie geïrriteerd wilt opvegen, stoot je je favoriete koffiekan omver, die onmiddellijk in duizend stukjes uiteenbarst, alsof hij er ook genoeg van had. Op dat moment gooit je zoon zijn melk om.

Alles faalt. Samenwerkingen worden opeens beëindigd, er zit lood in onze waterleiding, mijn telefoon is stuk, de auto piept, mijn peuterpuber wil niet slapen, de schimmelinfectie op mijn arm is terug en mijn hoogzwangere vriendin ligt de hele nacht te hoesten. Werken komt er niet van. Binnen een paar weken is al het plezier uit mijn leven verdwenen en ben ik alleen nog maar bezig met onderhoud.

Het is zo moeilijk om alles bij te houden, om overeind te blijven, en dan mag ik nog niet eens klagen met mijn opeenstapeling van kleine problemen (wat ik alsnog doe natuurlijk). Kijk naar de schandalige toeslagenaffaire en je ziet meteen hoe kwetsbaar we zijn in ons uitgeholde VVD-land. Lees Lieke Marsmans Twitter-relaas over terminale kankerpatiënten die op dezelfde manier getreiterd worden door de overheid. Denk aan de ouders van een gehandicapt kind.

(Het is ook vreemd om te merken hoe je die ‘ieder voor zich’-mentaliteit incorporeert. Tijdens zo’n chaotische periode komt het nauwelijks in me op om hulp te vragen. Al mijn vrienden zijn toch te druk met hun eigen problemen, denk ik dan.)

Sommige mensen kiezen er daarom maar voor om het leven zo lang mogelijk uit te stellen. Om te klagen over hun gebrekkige libido als een relatie ‘serieus’ wordt, of om hun ouders overal de schuld van te geven. Ik heb dat puberale denken zelf ook lang volgehouden. Dat is de tragiek: toen ik deze verantwoordelijkheden nog niet had, deed ik niets met mijn vrijheid, en nu ik eindelijk de urgentie gevonden heb, is er nooit genoeg tijd.

Alles waar ik bang voor was, is ook echt uitgekomen. Toch heb ik geen spijt. Dit leven is zoveel gelaagder dan ik me toen kon voorstellen. Mensen zijn ongelofelijk veerkrachtig (zelfs als we denken dat we het alleen moeten doen). En hoe moeilijk het vaak ook is: het is echt.

In de buik van mijn vriendin wacht intussen onze dochter, tot ze alles nog meer in de war kan gaan schoppen. Dat is oké. Ze hoort bij ons.